Spotkanie interesariuszy

Program wydarzenia

Fundacja Urban Memory zorganizowała w Gdańsku dwudniowe spotkanie poświęcone wymianie doświadczeń związanych z ochroną i aktywizowaniem trudnego dziedzictwa. W wydarzeniu uczestniczyli partnerzy projektu, przedstawiciele organizacji społecznych, instytucji kultury, edukatorzy, badacze, liderzy społeczności lokalnych oraz osoby zaangażowane w działania związane z pamięcią i upamiętnianiem. Program łączył wizyty studyjne, sesje robocze, spotkania kuratorskie oraz udział w ceremonii upamiętniającej na historycznym cmentarzu żydowskim w Gdańsku-Wrzeszczu.

Pierwszy dzień poświęcono poznawaniu instytucjonalnych modeli pracy z dziedzictwem oraz wymianie doświadczeń pomiędzy partnerami projektu. Uczestnicy odwiedzili Europejskie Centrum Solidarności, gdzie wzięli udział w oprowadzaniu po wystawie stałej oraz spotkaniu dotyczącym działań obywatelskich i zaangażowania społecznego. Rozmowy koncentrowały się na sposobach łączenia dziedzictwa społecznego, ruchów demokratycznych i praktyk partycypacyjnych.

Popołudniowa sesja robocza odbyła się w Muzeum Bursztynu. Partnerzy przedstawili najważniejsze działania realizowane w ramach projektu, omawiali wyzwania związane z pracą nad trudnym dziedzictwem oraz dyskutowali nad przygotowywanym podręcznikiem poświęconym praktykom ratowania pamięci. Ważnym elementem spotkania była także rozmowa o nowych formach upamiętniania, w tym o tzw. zielonych upamiętnieniach oraz działaniach prowadzonych na cmentarzu żydowskim we Wrzeszczu.

Drugi dzień poświęcono praktykom kuratorskim i społecznym formom upamiętniania. W Muzeum II Wojny Światowej uczestnicy analizowali sposoby prezentowania złożonych i często kontrowersyjnych narracji historycznych. Spotkanie z Mateuszem Jasikiem, zastępcą dyrektora ds. komunikacji i edukacji, stało się okazją do rozmowy o niezależności instytucji kultury, odpowiedzialności muzeów oraz wyzwaniach związanych z presją polityczną wobec narracji historycznych.

Kolejnym punktem programu była wizyta w Muzeum Gdańska i oprowadzanie kuratorskie po wystawie „Nasi Chłopcy”, prowadzone przez Andrzeja Hoję. Dyskusja dotyczyła społecznego odbioru trudnych tematów historycznych, odpowiedzialności kuratorskiej oraz sposobów prezentowania historii budzących emocje i kontrowersje.

Kulminacją wydarzenia był udział w ceremonii upamiętniającej na historycznym cmentarzu żydowskim w Gdańsku-Wrzeszczu. Uczestnicy poznali historię nekropolii oraz działania podejmowane na rzecz przywracania pamięci o tym miejscu. Szczególnie poruszającym momentem było wystąpienie Rebeki Lillian, potomkini osób pochowanych na cmentarzu, która podzieliła się osobistą historią swojej rodziny i znaczeniem tego miejsca dla współczesnych potomków gdańskich Żydów. Program obejmował również modlitwę El Malei Rachamim, prezentację inicjatyw upamiętniających prowadzonych przez Fundację Formy Wspólne oraz artystyczny występ Mikołaja Trzaski i zespołu Remont Pomp.

Dla chętnych uczestników wydarzenie zakończyło się wspólnym nabożeństwem szabatowym i kolacją w synagodze. Spotkanie pokazało, jak różnorodne mogą być współczesne praktyki pracy z pamięcią – od działań muzealnych i edukacyjnych po inicjatywy oddolne i ceremonie wspólnotowe. Jednocześnie stworzyło przestrzeń do budowania nowych partnerstw, wymiany doświadczeń i rozwijania wspólnych metod pracy nad trudnym dziedzictwem w różnych częściach Europy.

Fot. Łukasz Głowala, Michalina Kurdelska - MIIWŚ, Aga Jabłońska.